Uurwerkmakers

Een familie uurwerkmakers in zuidwest Friesland

Inleiding

In juni 2013 had ik voor het eerst telefonisch contact met Pim van der Giesen, deelnemer van de Stichting tot Behoud van het Torenuurwerk. Ik kreeg een zeer enthousiast verhaal te horen, over de smeedijzeren uurwerken in onze drie kerken te Schettens, Schraard en Longerhouw. Ik ben namelijk als kerkrentmeester mede verantwoordelijk voor het beheer van deze drie kerken. Vooral het torenuurwerk van Longerhouw is volgens Pim speciaal omdat dit gesigneerd is en wel met PH. Na het bovengenoemde telefoontje was feitelijk de uitdaging om erachter zien te komen, wie deze PH zou kunnen zijn. Hiervoor heb ik zoveel mogelijk gegevens verzameld en genealogisch onderzoek verricht, waarvan onderstaand het eerste resultaat is. Ook werd duidelijk dat grondig onderzoek naar Friese uurwerkmakers uit de 16e en 17e eeuw en hun families nauwelijks is uitgevoerd. Alleen losse vermeldingen van namen zijn de basis van mijn onderzoek geweest. Er valt nog veel te ontdekken blijkt uit het, zo bewijst onderstaande, waarbij de grootste uitdaging zit in het nog verder doorzoeken van de zogenaamde nedergerechten (plaatselijke rechtsorganen per gemeente) en uiteraard de kerkeboeken. Beide zijn meestal (nog) niet gedigitaliseerd en dus feitelijk nooit geïndexeerd op naam.

Friesland

Er zijn in Friesland relatief veel smeedijzeren torenuurwerken bewaard gebleven, dus is deze provincie voor onze stichting een waar 'uurwerk-walhalla'. Friesland heeft de grootste kerkdichtheid van Nederland en vrijwel ieder kerk(toren) heeft een torenuurwerk.
Echter vreemd genoeg is over de meeste van deze 'kunstwerken' vaak helemaal niets geschreven. Blijkbaar waren de uurwerken niet interessant genoeg of bevonden ze zich teveel buiten het zicht, immers de uurwerken bevinden zich vaak op lastig toegankelijke uurwerkzolders in de toren. De meeste bezoekers van een kerk zullen daar dan ook nooit komen. In alle beschrijvingen van onze drie kerken te Schettens-Schraard-Longerhouw, wordt er dan ook nauwelijks een woord over de uurwerken gerept.

Dankzij de Stichting tot Behoud van het Torenuurwerk, en met name door de inspanningen van Pim van  der Giesen, is in Friesland een zeer groot aantal uurwerken uit de 16e en 17e eeuw geregistreerd.

Er zijn momenteel 12 Friese smeedijzeren torenuurwerken bekend uit de 16e eeuw. Uit archiefonderzoek en/of signering van de uurwerken weten we van slechts drie wie de maker is. Het betreft de uurwerken van Poppenwier (1571), gebouwd door mr. Jan, uurwerkmaker te Sneek en van Deinum (1589) en Spannum (1591), beide gebouwd door Pieter Andries.

Uit de 17e eeuw zijn 47 smeedijzeren torenuurwerken bekend. De makers zijn bekend van Jelsum (1605) door Pieter Andries, Cornjum (1614) en Weidum (ca 1618) beide door Antke Jans)[i], Heeg (1641) door Thijs Pieterszoon[ii], Hindeloopen (1663) door Willem Sprakel en Minnertsga (1698) door Sybo Yelmers.


Het is vrij uitzonderlijk dat een uurwerk uit de 16e of 17e eeuw gesigneerd is. Uit deze periode zijn slechts zeven van de 59 Friese uurwerken gesigneerd, maar dat betekent nog niet dat de naam van de bouwer dan ook bekend is. Zo zijn in zuidwest Friesland de makers onbekend van de uurwerken van Makkum (stond oorspronkelijk in Cornwerd) uit 1616  gesigneerd met HP en PH en van Longerhouw uit de eerste helft van de 17e eeuw gesigneerd met PH.

Literatuur

Met de literatuur is het behelpen, want er is tot nu toe, zoals reeds gemeld, niet veel geschreven over uurwerkmakers. In 1948 schreef de bekende verzamelaar Nanne Ottema 'Geschiedenis van de uurwerkmakerskunst in Friesland'. Hierin beschrijft hij reeds de verschillende steden met de dan hem bekende uurwerkmakers.
Bij Franeker vermeld hij vijf uurwerkmakers uit de 17e eeuw, waaronder ene 'Pieter Hennes', die in 1652 wordt vermeld.
Bij Sneek somt hij drie 17e-eeuwse uurwerkmakers op, waaronder 'Jan Sipkes', die in 1693 het uurwerk van Dronrijp herstelt.
Tenslotte komt Bolsward aan de beurt, met 'Andries Petersz, die in 1586 de torenklok van Roordahuizum herstelde en Hannes Pijtters, die in 1609 zijn gildeproef deed.

Dan komt in 2013 'Uurwerkmakers in Friesland' uit, een verzameling gegevens van 10 jaar lang onderzoek door Siet en Lammert de Bruin.
Hierin staan enkele honderden uurwerkmakers vermeldt, van de 17e tot de 20e eeuw. Ook deze lijst is, alhoewel anders vermeld, niet geheel compleet, maar dat kan ook haast niet anders. Hierin staat o.a.:
Jan Sipkes Hinnema, (groot)uurwerkmaker te Sneek, werkzaam 1693-1705. Hij krijgt in 1693 80 caroli guldens wegens het vermaken en repareren van 't groot torenuurwerk van Dronrijp. De andere, de hierboven door Ottema genoemde uurwerkmakers, worden vreemd genoeg in dit boekwerk in het geheel niet vermeldt.

Uurwerk te Longerhouw

Het torenuurwerk van Longerhouw verkeert in vrij goede staat. Oorspronkelijk was het een waaguurwerk en is later omgebouwd naar slingeruurwerk. Nog later is door P. Dikhoff uit Bolsward de spillengang vervangen door een pennengang. Enige jaren terug is de oorspronkelijke aandrijving door middel van gewichten en touwen vervangen door een elektrisch opwindsysteem (eindeloze ketting van Huygens).
Het uurwerk is (gelukkig!) gesigneerd met de initialen PH en een jaartal, dat helaas maar deels te lezen is. Dit jaartal, wat het bouwjaar moet aangeven, begint met een 1 en eindigt op een 6.

Longerhouw had sinds de Reformatie (1580) een zelfstandige kerkvoogdij, die pas in 1963 samenging met die van Schettens. Daarentegen was de kerkenraad wel sinds de Reformatie gecombineerd en er was er dus altijd een gemeenschappelijke predikant.
Zoals gemeld was de kerkvoogdij van Longerhouw zelfstandig en had hierdoor ook een eigen archief. Helaas is om onbekende redenen dit pas vanaf 1813 bewaard gebleven, dus ontbreken alle oude rekeningboeken. De kans om de maker van het uurwerk via het eigen archief terug te vinden, is daardoor nihil.

 

Uurwerk te Schettens

Gelukkig waren de kerkvoogden van Schettens zuiniger op hun archief, want vanaf 1605 zijn de kerkeboeken nog aanwezig.
Longerhouw en Schettens zijn zogenaamde 'tweelingdorpen' omdat ze vlak bij elkaar liggen en sinds de Reformatie samenwerken.
Hierdoor bestaat de kans op dezelfde 'aankopen', vandaar dat ik het oudste kerkeboek in zijn geheel getranscribeerd heb.

In dit boek staan flink wat vermeldingen m.b.t. onderhoud aan het voormalige uurwerk te Schettens. Het huidige uurwerk is van het fabrikaat Weule en is ca. 1920 in de kerk geplaatst door Y. Kramer uit Bolsward.

De allereerste melding in het kerkeboek staat op naam van Hinne Pijters, die in 1637 onderhoud pleegde aan het uurwerk. Zij laatste vermelding dateert uit 1659 en in die tussentijd heeft hij zo'n negen keer reparaties uitgevoerd.
In de voorliggende periode, van 1605 t/m 1636, worden de uitgaven gecumuleerd weergegeven, meestal in één bedrag over de gehele verslagperiode. Het is daardoor niet mogelijk om gedetailleerde informatie te verkrijgen. Ook is niets teruggevonden over het aanschafjaar van het toenmalige Schettenser uurwerk, maar dat zou ook voor 1605 kunnen zijn.

De uitgaven per verslagperiode laten grote schommelingen zien en er kunnen geen conclusies over uitgaven gedaan worden.
Wel zijn gelukkig uit de periode 1608-1610 de zogenaamde 'memoriael' bewaard gebleven. Dit zijn de specificaties van de vermelde totale uitgaven. Deze zullen er van de overige periodes ook geweest zijn, maar die zijn niet teruggevonden. Ook kunnen deze in het bezit zijn geweest van de rendanten (kerkvoogden), die ze dan in hun eigen administratie bewaarden. Maar niets dat wijst op de aanschaf of aanwezigheid van een uurwerk in die periode. Wel krijgt 'Harcke Lijnslager' uit Bolsward betaald, waarschijnlijk voor een touw voor een luidklok of uurwerk.

De familierelaties

Duidelijk wordt nu dat Hinne Pijters dezelfde is als de door Ottema genoemde Hannes Pijtters, die het jaar na zijn huwelijk in 1608 te Bolsward zijn gildeproef deed. Vanaf toen tot ongeveer 1659 zal hij uurwerken hebben gemaakt en onderhouden, zie o.a. het kerkvoogdijboek van Schettens.
Hinne huwde in totaal drie keer.

Zijn zoon uit het eerste huwelijk was Pytter Hinnes, die in 1644 ook te Bolsward huwde.  Vier jaar later, in 1648, werd Pytter burger te Franeker, waar hij toen uurwerkmaker was. Hij is dus dezelfde als de door Ottema genoemde Pieter Hennes. Wanneer hij is overleden is niet bekend, wel zijn er in Franeker drie kinderen van hem geboren, waarvan de laatste in 1655. Het uurwerk te Longerhouw is mogelijk door hem gesigneerd met PH en met het jaartal 1??6, dat zou 1646 of 1656 kunnen zijn of eventueel later. Het meest waarschijnlijke is 1646, omdat dat kort na zijn huwelijk is en hij dan zal zijn toegetreden tot het Bolswarder smidsgilde "St. Eloy", waarvan de reglementen uit 1587 bewaard zijn gebleven. In 1656 woonde hij reeds te Franeker en dat was toch al weer en heel eind verder vanuit Longerhouw. De afstanden moesten destijds via het water worden afgelegd en uit het Schettenser kerkeboek blijkt duidelijk dat Schettens in de 17e eeuw bijna voor alles naar Bolsward ging, wat op zo'n 5 kilometer van Schettens en Longerhouw ligt.

Het uurwerk uit de kerk te Cornwerd (nu te Makkum) is gesigneerd met HP en PH en voorzien van het jaartal 1616.
Dit zijn mogelijk de initialen van Hinne Pijters en Pytter Hinnes , dus van vader en zoon.
Dit uurwerk zou dan gemaakt kunnen zijn door Hinne Pijters in 1616 en later zijn gewijzigd door Pijtter Hinnes.

Hinne Pijters huwde na het overlijden van zijn eerste vrouw, in 1627 met Simck Sipkes. Twee jaar later werd hun zoon Sipke Hinnes geboren, die later de achternaam Hinnema ging voeren. Hij heeft bij zijn huwelijk als beroep 'burger hopman' staan, maar het lijkt waarschijnlijk dat hij ook uurwerkmaker was. Mogelijk was hopman een 'bijbaantje'. Immers ook zijn vader Hinne, was behalve 'mr. slotmaker en uurwerkmaker' ook nog hopman in Bolsward.
(hopman: hoofdman over een fendel of compagnie burgers).
In ieder geval werd Sipke kort na zijn huwelijk in 1652 burger te Sneek. Mocht hij ook uurwerkmaker zijn geweest dan is duidelijk dat ook in deze familie zich 'expansie' naar andere steden voordoet, want een paar jaar later vestigde zijn halfbroer zich in Franeker, terwijl zijn vader  in Bolsward bleef. Het lijkt erop dat er voor alle familieleden niet genoeg werk was in één stad. Iets wat ook wel verklaarbaar is, omdat in de meeste dorpen alleen de kerk een uurwerk had.

De oudste zoon van Sipke werd naar de vader van zijn vrouw Nel Hylckes genoemd, dus Hylcke. Deze Hylcke Sipkes Hennema (of Hinnema), was raadsman in Sneek, maar daarnaast 'slot- en uurwerkmaker'. Hij trouwde in 1684 met de dochter van de burgemeester, Rixtie Tjeerds Nordman.
Deze familie had blijkbaar een goede naam, want ook Hylcke komen we in 1691 tegen in het Schettenser kerkvoogdijboek als hij betaald krijgt 'voor repareren vant uijrwerk in de toorn'. Hoezeer er binnen de beroepsgroepen werd gezocht naar huwelijkspartners, blijkt wel weer uit het volgende feit.
Zijn dochter Jantien Hylkes Hinnema trouwde in 1719  te Sneek met Wybren Pieters van der Werf. Hoewel we van Wybren zelf niet weten of hij uurwerkmaker was, staat vast dat hun zoon Hijlcke in 1749 mr. uurwerkmaker te Sneek was.

Ook Hylcke Sipkes zijn broer, Jan Sipkes Hennema, was hopman en (groot) uurwerkmaker van 1693 (zijn trouwjaar) tot 1705, toen hij te Sneek overleed. In 1693 kreeg hij nog betaald voor het repareren van het uurwerk te Dronrijp (zie Ottema). Opvallend is dat ook Jan huwde met een dochter van de burgemeester Tjeerd Nordman, net als zijn broer dus.

Hypothese

Tenslotte heb ik de volgende hypothese:

Thijs Pieters, bekend als maker van ten minste acht uurwerken in de provincie Groningen en een in het Friese dorp Heeg[iii][iv], ondertrouwde in 1601 te Leeuwarden, dus hij zal zeker een Fries zijn geweest.
Zijn geboortedatum zou dan omstreeks 1580 kunnen zijn, waardoor 'onze' Hinne Pijters een broer van hem zou kunnen zijn.
Voor hun gezamenlijke vader komt dan Pieter Andriesen in aanmerking, die uurwerkmaker te Leeuwarden was en in de periode 1589 – 1605 ten minste de uurwerken van Deinum, Jelsum, Spannum en Wirdum (uurwerk bestaat niet meer) leverde. Hij moet dan omstreeks 1555 geboren zijn.
Vervolgens is nog bekend de Bolswarder Andries Peters, die in 1586 het torenuurwerk te Roordahuizum herstelde, hij zou dan de vader van Pieter Andriesen zijn. Van hem moet het geboortejaar dan ca. 1530 zijn.

Het is op zijn minst opvallend te noemen dat er zoveel uurwerkmakers zijn, met Pieter als voornaam of patroniem. Verder is ook Bolsward de 'rode draad' als woonplaats. Tevens is het wel duidelijk dat uurwerkmaker een echt familieberoep was, dat van vader op zoon werd doorgegeven. Het gildewezen zal dit ook in de hand hebben gewerkt, immers iedereen moest eerst tot een gilde worden toegelaten, alvorens men zijn beroep mocht uitoefenen.
Tenslotte is het ook opvallend hoe de familieleden zich verspreid hebben over de verschillende steden, zo zien we Bolsward, Sneek en Franeker in korte termijn verschijnen als vestigingsplaatsen van deze familie. Bolsward was in de 17e eeuw overigens nog één van de belangrijkste en welvarendste steden van Friesland, zie het schitterende renaissance stadhuis uit 1614.

In de tabel is een verkorte stamboom van de tot nu toe gevonden uurwerkmakers in deze familie weergegeven. Zoals eerder gezegd is de afstamming niet volledig bewezen en zijn veel jaartalen slechts een schatting. De gepresenteerde stamboom pretendeert dan ook niet meer te zijn dan een weergave van de mogelijke familierelaties van zeven generaties uurwerkmakers.

Nawoord

Mijn dank gaat uit naar Pim van der Giesen, die mij voor het eerst wees op de initialen op de uurwerken van Longerhouw en Makkum.

 


[i] Archiefonderzoek door W. Hansma, Tersoal

[ii] Pim van der Giesen, Historische vondst in Heeg, hT 109, blz. 28, maart 2011

[iii] Tonko Ufkes, Torenuurwerken van Mathijs Pieters in Groningen, ± 1600-1650,hT 117, blz.4, maart 2013

[iv] Pim van der Giesen, Thijs Pijterszoon, torenuurwerkmaker, ca 1600-1650, hT 118, blz 3, juni 2013

 

 

 

Bijlage 1:

 

Generatie 1

 

Beroep

Periode / bekende werken

1

Andries Pieters (±1530-±1586)

 

uurwerkmaker te Bolsward

1577 Burgwerd, 1586 Roordahuizum

 

Generatie 2

 

 

 

2

Pieter Andriessen (±1555-±1605)

zoon van 1?

uurwerkmaker te Bolsward, Leeuwarden

1589 Deinum, 1591 Spannum, 1597 Wirdum, 1605 Jelsum

 

Generatie 3

 

 

 

3

Thijs Pieters (±1580-±1641)

zoon van 2

uurwerkmaker te Groningen

1600-1650, 8 uurwerken bekend.

4

Sjoerd Pieters (±1580-±1644)

zoon van 2?

uurwerkmaker te Franeker

1610-1642

5

Hinne Pieters (±1585-±1659)

zoon van 2?

uurwerkmaker te Bolsward

1609-1659, 1616 Cornwerd

 

Generatie 4

 

 

 

6

Frans Sjoerds (±1610-±1655)

zoon van 4

uurwerkmaker te Sneek

1637-1655

7

Buwe Sjoerds (±1615-±1646)

zoon van 4

uurwerkmaker te Franeker

1644-1646

8

Pytter Hinnes (±1610-?)

zoon van 5

uurwerkmaker te Bolsward, Franeker

1644-1654, 1646 Longerhouw, Cornwerd

9

Sipke Hinnes Hinnema (1629-1680)

zoon van 5

burger hopman te Sneek, uurwerkmaker

1652-1680

10

Sjoerd Hinnes (1635-?)

zoon van 5

mr. smid te Bolsward

1660-1694

 

Generatie 5

 

 

 

11

Hijlke Sipkes Hinnema (1652-±1693)

zoon van 9

uurwerkmaker te Bolsward, Sneek

1680-1693

12

Hinne Sipkes (1660-?)

zoon van 9

slotmaker te Sneek

1683-1686

13

Jan Sipkes Hennema (±1663-1705)

zoon van 9

uurwerkmaker te Sneek

1693-1705, 1693 Dronrijp

 

Generatie 6

 

 

 

14

Jantien Hylkes Hinnema (1691-?)

dochter van 11

gehuwd met Wybren Pyters van der Werf

gehuwd in 1719 te Sneek

 

Generatie 7

 

 

 

15

Hilke Wybrens van der Werf (1719-1786)

zoon van 14

uurwerkmaker te Sneek

1749

 


 

Genealogie

Eerste Generatie

 

1.  Hinne Pijters, ook bekend als Henne Pyters,[i] ook bekend als Hinne Pyters,1 ook bekend als Hinne Peters,1 ook bekend als Hannes Pytters, geboren ABT 1585,[ii] overleden AFT 1658,[iii] beroep hopman, mr. slotmaker en uurwerkmaker.1  Afkomstig van Bolsward, woonde aldaar. Was lid van het gilde en deed een proef in 1609.

     Onderhield het uurwerk te Schettens van 1637-1658. In 1637 kreeg hij 12 cg voor materialen aan het uurwerk te Schettens.    
In 1658 betaalde de kerkvoogd van Schettens twee caroli gulden en tien stuivers aan Hinne Pieters, 'ter oorsaacke verdiensten aan t' uirwerck gedaan'. Dit was zijn laatste vermelding in het kerkeboek.

     Hij trouwde (1) Anke Pyters, op 8 Nov 1608 in Bolsward, overleden BEF 1627.1  Anke: Afkomstig van Bolsward.

                              Kinderen:

            2.       i.     Pytter Hinnes, ook bekend als "Hinnes, Pytter (geb. 1620)" geb. ABT 1620.

      Hij trouwde (2) Simck Sipkes, op 20 Nov 1627 in Bolsward (dochter van Sipke N.N.xe "Sipke N.N." [slotmaker] en Antie Sipkesxe "Sipkes, Antie"), overleden BEF 1649.1  Simck: Afkomstig van Bolsward. Ouders niet 100% zeker.

                              Kinderen:

            3.       ii.    Sipke Hinnes Hinnema.

                      iii.   Antje Hinnes gedoopt 13 Feb 1631 in Bolsward.1

            4.       iv.   Sjoerd Hinnes.

      Hij trouwde (3) Griet Doedes, ook bekend als "Doedes, Griet", op ___ 1649.1 

Tweede Generatie

 2.  Pytter Hinnes, ook bekend als Pytter Hannes, ook bekend als Pytter Hennes,1 ook bekend als Pyter Hinnes,1 geboren ABT 1620 in Bolsward,1,2 (zie info 1), beroep mr. slotemaecker.1  Afkomstig van Bolsward. Werd burger binnen Franeker op 27 juni 1648.

     Het torenuurwerk in de kerk van Longerhouw is gesigneerd met PH en wordt aan hem toegewezen. 

     Hij trouwde Attie Gerryts, op 20 Okt 1644 in Bolsward.1  Attie: Afkomstig van Bolsward.

                              Kinderen:

                      i.     Antje Pytters, gedoopt 8 Feb 1646 in Bolsward.1

                      ii.    N.N. Pytters, gedoopt 11 Jan 1652 in Franeker.1

                      iii.   Grietie Pytters, gedoopt 4 Dec 1653 in Franeker.1

                      iv.   Gerriet Pytters, gedoopt 9 Sep 1655 in Franeker.1

 

3.  Sipke Hinnes Hinnema,  ook bekend als Sipke Hennema, ook bekend als Siepke Hennes,1 ook bekend als Syepke Hennes,1 gedoopt 29 Mrt 1629 in Bolsward,1 overleden 3 Okt 1680 in Sneek,1 beroep burger hopman.1  Afkomstig van Bolsward, woonde te Sneek.

      Hij trouwde (1) Nel Hylckes, ook bekend als Neltje Hylckes,[iv] op 21 Feb 1652 in Sneek,[v] overleden 22 Mrt 1670 in Sneek.1  Nel: Afkomstig van Sneek.

                              Kinderen:

            5.       i.     Hijlke Sipkes Hennema.

                      ii.    Tjibbe Sipkes Hinnema, ook bekend als Tiebbe Sipkes Hinnema,1 gedoopt 21 Mei 1654 in Sneek.1  Afkomstig van Sneek. 

                             Hij trouwde Trijntje Salvus, ook bekend als Trijntje Salves,1 op 11 Apr 1675 in Sneek.  Zij zijn ondertrouwd op 27 Mrt 1675 in Sneek.1  Trijntje: Afkomstig van Sneek.

                       iii.   Henne Sipkes, gedoopt 4 Mei 1656 in Sneek.1

                      iv.   Jancke Sipkes Hinnema, ook bekend als Jancke Sipkes Hennema,1 ook bekend als Janke Hinnema,1 gedoopt 8 Aug 1658 in Sneek.1  Afkomstig van Sneek.

                              Zij trouwt (1) Rienck Johannes.  Zij zijn ondertrouwd op 8 Aug 1691 in Sneek.  Rienck: Afkomstig van Bergum.

                             Zij trouwde (2) Wybren van der Werf, op 23 Jul 1719 in Sneek.  Zij zijn ondertrouwd op 8 Jul 1719 in Sneek.1

             6.       v.    Hinne Sipckes.

            7.       vi.   Jan Sipkes Hennema geb. ABT 1663.

      Hij trouwde (2) Aeltie Jans, op 15 Jun 1673 in Sneek.1  Aeltie: Afkomstig van Sneek.

 4.  Sjoerd Hinnes, ook bekend als Sioerd Hinnes,1 ook bekend als Syoerd Hinnes,1 ook bekend als Sioerdt Hinnes,1 gedoopt 6 Jun 1635 in Bolsward,1 beroep smidsgezel.1  Afkomstig van Bolsward.

      Hij trouwt (1) Ydtie Jacobs, overleden BEF 1660.1  Zij zijn ondertrouwd op 14 Mei 1659 in Bolsward.1  Ydtie: Afkomstig van Bolsward.  

     Hij trouwde (2) Wybrich Clases, ook bekend als Wybrigh Claeses,1 op 25 Jan 1661 in Bolsward.2  Zij zijn ondertrouwd op 13 Okt 1660 in Bolsward.1  Wybrich: Afkomstig van Franeker.

                              Kinderen:

                      i.     Hinne Sjoerds, gedoopt 1 Sep 1661 in Bolsward.1

                      ii.    Hinne Sjoerds, gedoopt 27 Jun 1672 in Bolsward.1

      Hij trouwde (3) Aet Pytters, op 18 Apr 1678 in Bolsward.  Zij zijn ondertrouwd op 8 Dec 1677 in Bolsward.1  Aet: Afkomstig van Bolsward.

                              Kinderen:

                      iii.   Hinne Sjoerds, gedoopt 22 Sep 1678 in Bolsward.1

                      iv.   Hinne Sjoerds, gedoopt 13 Jul 1680 in Bolsward.1

      Hij trouwde (4) Yeds Pybes, op ___ 1682.1  

Derde Generatie

5.  Hijlke Sipkes Hennema, ook bekend als Hylke Sipkes Hinnema,1 gedoopt 3 Okt 1652 in Sneek,[vi] overleden ABT Jan 1693 in Sneek,1,6 (zie info 2), beroep raadsman, slot- en uurwerkmaker, slotenmaker.1  Woonde te Sneek.

     Was in 1691-1693 raadsman te Sneek, zie http://home.wanadoo.nl/mpaginae/Sneek/bestuur.htm.

     Kreeg in 1691 betaald van de Schettenser kerkvoogd voor 'repareren vant uijrwerk in de toorn'.

      Hij trouwt Rixtie Tjeerds Nordman, ook bekend als Righie Noordman,1 (dochter van Tjeerd Djurres Nordmanxe "Nordman, Tjeerd Djurres (ovl. 1711)" [raadsman, schepen, burgemeester] en Griettie Hendricxdr., overleden 6 Sep 1736 in Sneek.1  Zij zijn ondertrouwd op 2 Mei 1684 in Sneek.1

                              Kinderen:

                      i.     Sipke Hylkes, gedoopt 6 Mei 1685 in Sneek,1 overleden 1 Sep 1685 in Sneek,1 (zie info 3).

                      ii.    Sipke Hylkes, gedoopt 27 Mrt 1687 in Sneek,1 overleden 20 Jul 1687 in Sneek,1 (zie info 4).

                      iii.   Sipke Hylkes, gedoopt 8 Aug 1688 in Sneek,1 overleden 7 Sep 1688 in Sneek,1 (zie info 5).

                      iv.   Jantien Hylkes, gedoopt 13 Dec 1689 in Sneek,1 overleden 8 Jan 1690 in Sneek,1 (zie info 6).

                      v.    Jantien Hylkes, gedoopt 3 Mei 1691 in Sneek.1

                      vi.   Hylke Hylkes, gedoopt 22 Jan 1693 in Sneek.1

 6.  Hinne Sipckes, ook bekend als Henne Sipkes,1 ook bekend als Henne Sipckes,1 ook bekend als Henne Sipckis,1 gedoopt 21 Okt 1660 in Sneek,1 beroep mr. slotmaecker.1  Woonde te Sneek. Werd burger binnen Bolsward op 22 oktober 1683.

      Hij trouwde Reynsck Foppes.  Zij zijn ondertrouwd op 4 Aug 1683 in Sneek.1  Reynsck: Afkomstig van Hindeloopen.

                              Kinderen:

                      i.     Sipke Hinnes, gedoopt 21 Jan 1686 in Bolsward.1

 7.  Jan Sipkes Hennema, ook bekend als Jan Sipkes Hinnema,1 ook bekend als Jan Sipkes,[vii] geboren ABT 1663,5 beroep hopman, (groot)uurwerkmaker 1693-1705,1,5 overleden 14 Jan 1705 in Sneek.1  Woonde te Sneek.

     Herstelde in 1693 de klok van Dronrijp (zie Ottema).

 

     Hij trouwde Aefke Tierds Noordman, op 21 Mei 1693 in Sneek (dochter van Tjeerd Djurres Nordmanxe "Nordman, Tjeerd Djurres (ovl. 1711)" [raadsman, schepen, burgemeester] en Griettie Hendricxdr.xe "Griettie Hendricxdr."), gedoopt 28 Jan 1666 in Sneek,1 overleden 14 Sep 1718 in Sneek.1  Zij zijn ondertrouwd op 5 Mei 1693 in Sneek.1  Aefke: Afkomstig van Sneek.

 

                             Kinderen:

            8.       i.     Neltje Jans Hinnema.

                      ii.    Claeske Jans, gedoopt 14 Okt 1696 in Sneek.4

                      iii.   Hylke Jans Hinnema, gedoopt 21 Jul 1702 in Sneek,1 overleden 13 Okt 1709 in Sneek.1


 

[i]  Internet: www.tresoar.nl.

[ii]  Aanname, nog niet 100% zeker.

[iii]  Kerkvoogdijboek Schettens 1605-1714.

[iv]  Internet: http://home.planet.nl/~jagersma/jagersma-0000095-kframeset.htm?/~jagersma/jagersma-kertiersteat.htm.

[v]  Uurwerkmakers in Friesland, Naamlijst van Friese klokkenmakers  (Siet en Lammert de Bruin, 2013).

[vi]  Internet: www.genealogieonline.nl.

[vii]  Geschiedenis van de uurwerkmakerskunst in Friesland, Nanne Ottema  (Gysbers & Van Loon, Arnhem, 1948, 2e druk 1981).