Historie Schettens - Longerhouw

deel 29: Grafzerk van Seerp van Galama


In de Hervormde kerk van Mantgum, ligt een zeer mooie grafzerk van Seerp van Galama. Deze Seerp dankt zijn voornaam aan het feit dat zijn overgrootvader Seerp Sijbrens Osinga was. Een prachtige afbeelding van deze zerk heeft Heerke Wenning gemaakt voor zijn eigen (kortstondig verschenen) blad 'De Friesche Adelaar'. Hierin (no. 7 van 1889) schrijft hij hoe hij, via de schoolmeester van Mantgum, toestemming kreeg om de houten vloer (tijdelijk) te verwijderen, om twee zerken te kunnen beschrijven en zoals gezegd een tekening te maken. Via de wapenkwartieren (v/d grootouders) op beide zerken konden, omdat de literatuur hier tegenstrijdig in was, vastgesteld worden wie de groot- en overgrootouders van Seerp van Galama waren. Dit is zeer belangrijk voor de genealogie Van Osinga. We zien hierdoor namelijk het oudste Van Osinga wapen op een grafsteen; die van Seerp Sijbrens van Osinga, welke getrouwd was met Foeck Tjepckes Douma van Oenema. Tot nu toe was het laatstgenoemden hun zoon Sijbren Seerps van Osinga, waarvan het wapen was afgebeeld op de Schettenser zerk van Seerp Sijbrens van Osinga en Jel van Herema. 

Beschrijving van de grafzerk

Een in het portaal in de muur gemetselde zerk, die nieuw is opgelakt. In de bovenrand 1584. De zerk is afkomstig uit het schip van de kerk, nu dus opgezet in de buitenmuur van de toren.

In het midden een ridder in harnas; aan zijn rechtervoet een handschoen en in zijn (rechter) hand een brief; tussen zijn benen de wapens Van Galama (gedeeld: I de halve adelaar; II een lelie, waaronder een zespuntige ster) en Van Botnia (in ruitvorm: een een geharnaste arm naar links met zwaard loodrecht in de hand; helmteken: boven de helm een bos van 3 struisveren. Ter rechterzijde van zijn hoofd een vrouwenfiguur met een palmtak, de linkervoet rustende op een zandloper; ter linkerzijde een man met een palmtak in de linkerhand met de rechtervoet op een doodshoofd.

Bovenaan in de hoeken in cirkels de alliantiewapens:

links     (de grootouders van de man)

(Hartman) Van Galama en (Riem) Van Osinga  en 
(Aesge) Hoxwier en (Wick) van Dekema

rechts    (de grootouders van de vrouw)

(Tjalling) van Botnia en (Frouck) van Hottinga
(Abbe) van Camstra en (Jel) Douma

En respectievelijk op de vier helmen met wrong en dekkleden als helmteken:

1. Drie struisveren (Galama), 2. Een lelie (Hoxwier) 3. Een gewapende arm (Botnia)  4. Een eenhoorn (Douma)

Onder de ridder in een rechthoek het volgende Latijnse opschrift:

Aspicis hoc tumulo recubat serapius ille
Galama, Frisiaci lumen honorque soli,
Ille inquam patriae defensor strenuus almae
Consilio promptus helligeraque manu,
Hostibus hostis erat, synaerus amicus amicis
Heu paucos ille patria habet similos.

De vertaling hiervan is:

"de roem van Friesland, 
een heldhaftig verdediger van zijn Vaderland,
groot in Raad en in Oorlog, 
een vijand van 's Lands vijanden,
een oprecht vriend voor zijne vrienden,
wien weinigen evenaren".

In de rand:

Ao 1581 de 22 janvarij sterf de /
Edele en Erntveste Seerp va Galama grietma va Baerderadeel /
Ao 1593 de 8 Ivnij sterf die /
Edele Eerbare en Devchtsaeme Ivffrov Hys va Botnija zij Wijf /

Hij was geboren 25 oktober 1528 en een der verbonden Edelen, gestorven op k. Hoxwier te Mantgum, zoon van Gale en Foeck van Hoxwier en kleinzoon van Hartman van Galema en Riem van Osinga en van Aesge Hoxwier en Wick van Dekema.
Hijs van Botnia was dochter van Syds en Bauck van Heringa, genaamd Camstra, kleindr. van Tjallingh en Frouck van Hottinga en van Abbe van Camstra, zich noemende Abbe van Heringa.


Tevens was in dezelfde kerk te Mantgum nog een grafzerk van Gale van Galama en Foeck Hoxwier, de ouders dus van Seerp van Galama. Deze zerk was in 1889 nog aanwezig, echter wel in verscheidene brokken. Later is de zerk verdwenen.

Randschrift:

Ano MVcL IIII de XIX Iuny sterf Fueck Hoxvier......Gale va Galama wyf /
Ano MVcLIX de XXXI maii sterf de Edele en Erentveste Gala va Galama

In het midden, naast elkaar de alliantiewapens:

(Hartman) Galama en (Riem) van Osinga
(Aesge) Hoxwier en (Wick) van Dekema

Op de vier hoeken de kwartieren:

Links     (heraldisch rechts, dus de mannelijke kant)
(Gale) van Galama en (Trijn) van Harinxma thoe Heeg
(Seerp Sijbrens) van Osinga en (Foeck) Douma van Oenema

Rechts:
Hoxwier en Hermana
Dekema en Unia

Gale van Galama woonde op Hoxwier en was grietman van Gaasterland, was zoon van Hartman van Galama en Riem van Osinga, kleinzoon van Gale en Trijn Harinxma thoe Heeg.


André A. Buwalda
e-mail: fam.aabuwalda@home.nl
NIEUW ADRES HOMEPAGE: www.andrebuwalda.nl